نحوه انجام معاملات مابه التفاوت


تسعیر ارز یکی از مسائل مهم اقتصادی و تجاری در تمام دنیاست. در کشورهای مختلف از طریق تسعیر ارز اثر تغییرات نرخ ارز در عملیات مالی و حسابداری شرکت‌ها و واحدهای تجاری بررسی و به صورت استاندارد در صورت‌های مالی آن‌ها منعکس می‌شود.

معاملات CFD چیست؟ | تفاوت آن با معاملات آتی چیست؟

امروزه بازارهای معاملاتی شرایط خوبی را برای تاجران و صنعتگران مختلف ایجاد کرده‌اند. هزاران نوع ابزار معاملاتی به مشتریان عرضه کرده که هم می‌توانند ریسک خود را پوشش داده و یا روی آن‌ها معامله کنند و سود کلانی کسب کنند. امروزه، رایج ترین ابزار معاملاتی در دنیا، معاملات CFD است. چراکه ویژگی‌های خارق‌العاده‌ای دارد.

مجله افیکس کار: در بازارهای معاملاتی اصطلاح CFD (Contract For Difference) به معنای قرارداد مابه التفاوت است . این نوعی ابزار معاملاتی و یک دروازه جذاب برای ورود سرمایه گذاران به بازارهای مالی است. CFDها در کنار انواع دیگر دارایی های رایج مانند فارکس، کالاها و فلزات اسپات توسط بروکرها ارائه می شوند. فقط برخلاف این موارد، CFD نوع مشتق شده معاملات است یعنی ارزش آنها از حرکت یک دارایی دیگر مشتق می شود.

به طور کلی بسیاری در جواب معاملات CFD چیست می‌گویند که این نوع بازار بسیار شباهت به بازارهای دوطرفه فارکس یا سایر بورس‌های جهانی دارد.

تاریخچه CDF

CFD یک ابزار معاملاتی نوین است، که در اوایل دهه ۱۹۹۰ میلادی توسط یک شرکت کارگزاری معاملات مشتقه به نام «Smith New Court» در بورس لندن معرفی شد؛ که البته ایده اصلی مربوط به آقایان «Brian Keelan» و «Jon Wood» بود.

این ابزار معاملاتی جدید ابتدا در بازار فرابورس و صرفاً توسط معامله‌گران بزرگ حقوقی به قصد پوشش ریسک خرید و فروش می‌شد، اما به مرور زمان و پس از تعریف CFD در سیستم معاملات نحوه انجام معاملات مابه التفاوت آنلاین « GNI Touch» توسط شرکت کارگزاری GNI، امکان انجام معاملات CFD برای معامله‌گران حقیقی و خرد نیز فراهم آمد.

به طور کلی، معاملات CFD از سال ۲۰۰۲ در مراکز مالی مهم و بازارهای بورس جهانی به صورت رسمی آغاز شد و از آن زمان تاکنون، معامله‌گران بسیاری به داد و ستد تخصصی این ابزار روی آورده و کارگزاران مطرح و متعددی نیز، معاملات CFD را به مجموعه خدمات مالی خود اضافه نموده‌اند.

قرارداد ما به التفاوت یا CFD چیست؟

قرارداد مابه التفاوت یا Contract For Difference (به اختصار CFD) نوعی قرارداد مشتقه معاملاتی است؛ که به موجب آن خریدار و فروشنده توافق می‌کنند، اختلاف نرخ بین قیمت باز و بسته‌ شدن یک قرارداد معاملاتی بر اساس دارایی پایه مشخصی را به یکدیگر بپردازند.

به طور کلی این نوع بازار بسیار شباهت به بازارهای دوطرفه فارکس یا سایر بورس‌های جهانی دارد.

به زبان ساده، شما در معاملات CFD مالک واقعی دارایی نخواهید بود. صرفاً بر اساس پیش‌بینی خود از آینده قیمت‌ آن، موقعیت‌ معاملاتی خرید یا فروش اخذ می‌کنید. در واقع این یک ابزار معاملاتی است، که امکان نوسان‌گیری از تغییرات قیمت بدون تحویل فیزیکی و پرداخت کامل ارزش دارایی را برای سرمایه‌گذاران بازار مالی فراهم می‌آورد.

برای معاملات با CFD، تجربه و تسلط در تحلیل قیمت دارایی پایه الزامی است. اگر آینده قیمت‌ها را صعودی پیش‌بینی می‌کنید، باید اقدام به خرید نموده . همچنین در صورت وجود احتمال کاهش ارزش دارایی مذکور، موقعیت معاملاتی فروش اتخاذ نمایید.

فرآیند کلی معاملات CFD شبیه خرید و فروش سایر ابزار مالی است، اما تفاوت‌ اصلی در عدم تملک و تحویل فیزیکی دارایی می‌باشد.

ذکر این نکته ضروری است، که CFD در زمره معاملات آتی قرار نمی‌گیرد. زیرا این قراردادها منجر به تحویل کالا نخواهند شد.

تفاوت معاملات آتی و معاملات مشتقه چیست؟

این یکی از سخت‌ترین سؤالاتی است که شاید در حوزه اقتصاد و بازارهای تجاری مطرح می‌شود.

معامله آتی یا futures contract ، قراردادی است که بر اساس آن فروشنده متعهد می‌شود در سررسید معین، مقدار معینی از کالای مشخص را به قیمت مشخص بفروشد. در مقابل، طرف دیگر قرارداد متعهد می‌شود همان کالا با همان مشخصات را در سررسید معین بخرد. برای اینکه هر دو طرف به تعهدات خود عمل نمایند باید مبلغی را به عنوان وجه تضمین اولیه نزد کارگزار بگذارند که متناسب با تغییرات قیمت آتی این وجه تضمین اولیه تعدیل می شود.

قراردادهای آتی دو طرفه است و می توانیم بدون در اختیار داشتن کالا، آن را با مشخصات معین بفروشیم و در آینده (پس از چند ماه) آن را با قیمتی که اکنون توافق کردیم تحویل دهیم و پول آن را دریافت کنیم. در معاملات فیوچرز باید فروشنده ضرر افت قیمت را به جان بخرد و کسی نیز تعهدی برای پرداخت ضرر او ندارد.

این درحالیست که معاملات CFD و می‌تواند جلوی ضرر فروشنده یا خریدار را در معاملات آتی بگیرد. در این بازار خریدار و فروشنده بر سر یک قیمت به توافق می‌رسند و طرفین بر آن پایبند می‌باشد. در واقع افزایش یا کاهش قیمت ها موجب ضرر یا سود طرفین نمی‌شود.

در یک مثال بهتر در معاملات آتی یا futures contract یک فروشنده با فروش ۱۰ اپل به قیمت ۱۰۰ دلار با خریدار توافق می‌کند. اما بعد از دو ماه که زمان سررسید انجام قرارداد است، قیمت اپل به ۱۵ دلار افزایش پیدا کرده است. میتوانید حدس بزنید خریدار چه حالی دارد!

در واقع یکی از مشکلات اصلی بازارهای فیوچرز این است که نوسانات اقتصادی آن‌ها بسیار سریع‌تر و محکم‌تر از نوسانات اقتصادی در بازارهای دوطرفه‌ای مانند CFD به مصرف کننده می‌رسد. بنابراین نوع معاملات باعث ایجاد ثبات در روند اقتصادی کشور می‌شود.

مثالی بهتر برای معاملات CFD

برای این که به طور کامل درک کنید که معاملات CFD چیست یک مثال می‌زنیم. مثالی که خودتان پای یکی از قرار دارد های بازار CFD رفته‌اید را می‌خواهیم به یادتان بیاوریم.

وقتی شما ماشینی را از شرکت ایران خودرو یا سایپا به صورت پیش فروش خریداری می‌کنید، بخشی از قیمت ماشین را به صورت پیش پرداخت و بخش‌های دیگر را به نحوه انجام معاملات مابه التفاوت صورت اقساطی پرداخت می‌کنید. شما و شرکت ایران خود رو بر سر قیمتی به توافق رسیده‌اید. اما نکته اینجاست که در سال‌های گذشته پیش فروش ها به صورت قطعی یا همان فیوچرز بودند. یعنی همان قیمت متعهد شده باید شرکت ماشین را به شما تحویل می‌داد.

اما با حرکت‌های تورمی در سال‌های گذشته شرکت‌های خودروساز سعی کردن ماشین‌های خود را به صورت ﺑﺎﺯﺍرﺳﻬﺎﻡ CFD یا قرارداد مابه التفاوت به فروش برسانند.

در این حالت فروشنده که خودروساز می‌باشد با مشتری بر سر قیمتی به توافق می‌رسد. سپس از مشتری تعهد می‌گیرد که هنگام نحوه انجام معاملات مابه التفاوت تحویل خودرو، قیمت روز محاسبه خواهد شد. یعنی با افزایش قیمت خودرو خریدار باید این ضرر را جبران کند.

البته چون معمولاً در اقتصاد ایران قیمت یک‌طرفه رو به بالا حرکت می‌کند تاکنون کمتر پیش امده است که روی دیگر سوال معاملات CFD چیست را لمس کرده باشد.

در واقع روی دیگر این سوال این است که اگر قیمت ارزان‌تر از توافق شما و خودروساز باشد، او مکلف به پرداخت مابه‌التفاوت خواهد بود.

چرا CFD ظهور کرد؟

معاملات فیوچرز یا آتی مزیت‌های زیادی داشته و افراد زیادی در این بازار مشغول تجارت هستند و پول‌های زیادی رد و بدل می‌کنند.

یکی از ایرادات معاملات آتی این است که در تاریخ سررسید قرارداد فسخ شده و دو طرف باید با هم تسویه کنند. اما آن کسی که ضرر داده، برایش مطلوب نیست، اگر فکر کند 2 ماه دیگر قیمت پایین میاید. پس باید این مشکل را چگونه حل کنند؟ پس سر رسید قراردادها را برداشتند. هرکسی می‌توانست تا هر زمانیکه میخواست، معامله خود را نگه داشته و یا قرارداد را بسته و سود خود را دریافت کند.

به این شکل، دریچه جدیدی رو به بازارهای مالی و معامله‌گران باز شد. آن‌ها دیگر مجبور نبودند استرس سر رسید قرارداد را داشته و تا هر زمانیکه می‌خواستند، می‌توانستند صبر کنند. حالا تاجر ما که در قرارداد فیوچرز ضرر داده بود و هنگام سررسید، قراردادش لغو شده بود.

در این حالت میتواند معاملات CFD انجام داده و بی هیچ استرسی، معامله خود را ادامه داده و همچنین از تمامی حسن‌های معاملات فیوچرز نیز استفاده کند.

در معاملات CFD دیگر خبری از دردسرهای تحویل نبوده و همه قراردادها به صورت نقدی تسویه می‌شوند.

چه چیزهایی را می‌توان معامله کرد؟‌

1. سهام های شرکت های مختلف
2. تمامی کالاها
3. شاخص های سهام
4. اوراق قرضه

و هر چیزی که فکرش را کنید. به عنوان مثال: تاجر ما فکر میکند شرکت گوگل در سالهای آینده سیر نزولی دارد و میخواهد از پایین آمدن قیمت سود کسب کند. حالا باید چکار کند؟در بازار سهام سنتی که نمیتواند این کار را بکند. چون فقط باید سهام بخرد و نگه دارد. و نمی توان روی پایین آمدن قیمت سود کرد.

پس باید چکار کند؟ در بازار CFD، قرارداد گوگل را می‌فروشد. در بازار قراری می‌گذارد که هنگامیکه بخواهد تسویه کند، اختلاف قیمت امروز و روز تسویه را به بازار پرداخته و یا از بازار بگیرد. تاجر ما، سهام گوگل را در معاملات CFD روی قیمت 150 دلار به ازای هر سهام فروخت. حالا قیمت سهام به 100 دلار رسیده است. روی هرسهم، 50 دلار سود کرده و معامله را می‌بندد. به همین سادگی!

مزایای معاملات CFD چیست؟

به طور کلی بسیاری در جواب معاملات CFD چیست می‌گویند که این نوع بازار بسیار شباهت به بازارهای دوطرفه فارکس یا سایر بورس‌های جهانی دارد. از مزایای مهم معاملات CDF میتوان به موارد ذیل اشاره کرد:

  • همانند فیوچرز، در معاملات CFD امکان فروش نیز وجود دارد.
  • استفاده از اهرم یا لوریج leverage .
  • این قرارداد‌ها سر رسید نداشته و می‌توانید تا هر زمانیکه خواستید، آن‌ها را نگه دارید.
  • سودآوری حتی در روزهای منفی و رکود نیز محسوب می‌شود.

یکی از اصلی‌ترین علت‌هایی که باعث شد معاملات CFD طراحی شود، این بود که در زمان‌های سقوط قیمت یا صعود بی‌رویه قیمت هیچ راهکاری برای جلوگیری از حباب یا رکود نبود. اما این نوع بازارها با ایجاد سود دوطرفه باعث شدند که خریداران و فروشنده‌ها در هر دو سمت بازار پخش شوند و هم خریدار و هم فروشنده از این معامله سودآوری داشته باشند.

نکته جالب این است که شما می‌توانید قرارداد این بازار را معامله کنید و آن را به غیر منتقل کنید. این امکان انتقال به غیر باعث شد که نقدشوندگی این بازار تأمین شود و عملاً ریسک بلوکه نشدن پول و سرمایه صفر شود.

در واقع یکی از مشکلات اصلی بازارهای فیوچرز این است که نوسانات اقتصادی آن‌ها بسیار سریع‌تر و محکم‌تر از نوسانات اقتصادی در بازارهای دوطرفه‌ای مانند CFD به مصرف کننده می‌رسد؛ بنابراین نوع معاملات باعث ایجاد ثبات در روند اقتصادی کشور می‌شود.

استفاده از اهرم یا لوریج leverage در معاملات CFD

یکی از عوامل جذابیت سرمایه‌گذاری در بازارهای مالی نوین، امکان استفاده از ضریب اهرمی است. در واقع این قابلیت به شما اجازه می‌دهد، تا پتانسیل کسب بازدهی (سود یا زیان) خود را چند برابر کنید.

امروزه قیمت برخی از دارایی‌های پایه بسیار افزایش یافته و عملاً انجام معاملات آن‌ها برای بسیاری از سرمایه‌گذاران خرد امکان‌پذیر نیست؛ زیرا هر چند که مهارت معامله‌گری بالایی نیز داشته باشند، اما سرمایه اولیه ورود به معامله را در اختیار ندارند!

مثلاً بیت کوین را در نظر بگیرید. بازه قیمتی حدوداً ۱۰ هزار دلاری (حدود قیمتی این دارایی در زمان نگارش مطلب) رقم بسیار بالایی برای خرید و فروش یک واحد از دارایی پایه محسوب می‌شود.

در نتیجه بسیاری از معامله‌گران با سرمایه‌های کمتر از این مقدار نمی‌توانند، از نوسانات قیمتی بیت کوین منتفع شوند. این در حالی است، که سرمایه‌گذاران با استفاده از CFD و تنها پرداخت بخشی از مبلغ کل (مثلاً ۵ یا ۱۰ درصد) امکان انجام معاملات دارایی‌های گران قیمتی نظیر بیتکوین یا سهام شرکت‌های مطرح بین‌المللی (گوگل، اپل و…) را خواهند داشت.

فرمول محاسبه «اختلاف متراژ» در آپارتمان‌ها

اختلاف متراژ در معاملات خرید و فروش آپارتمان‌های مسکونی یکی از مسائلی است که در عمده موارد، خریداران و فروشندگان ملک را با نوعی ابهام درخصوص نحوه برخورد با این موضوع مواجه می‌کند. اغلب خریداران آپارتمان‌های نوساز در جریان معامله و انتقال سند واحد مسکونی خریداری شده با این وضعیت مواجه شده‌اند که متراژ قطعی آپارتمان که در سند تفکیکی و رسمی مربوط به ملک خریداری شده درج می‌شود با مساحتی که در زمان معامله از سوی فروشنده اعلام شده بود تفاوت دارد.

در چنین مواقعی این سوال برای خریداران و حتی برخی فروشندگان ایجاد می‌شود که تکلیف اضافه یا کسری متراژ واحد خریداری شده یا فروش رفته چیست؟آیا در چنین شرایطی طرفین حق فسخ قرارداد را دارند یا باید با پرداخت مابه التفاوت اختلاف ایجاد شده را جبران کنند؟ همچنین شرایط و نحوه محاسبه مابه‌التفاوت قیمت بر حسب متراژ فروخته شده، موضوع دیگری است که در بسیاری موارد منجر به بروز اختلاف میان خریدار و فروشنده می‌شود.

فرمول محاسبه «اختلاف متراژ» در آپارتمان‌ها

اختلاف متراژ در معاملات خرید و فروش آپارتمان‌های مسکونی یکی از مسائلی است که در عمده موارد، خریداران و فروشندگان ملک را با نوعی ابهام درخصوص نحوه برخورد با این موضوع مواجه می‌کند. اغلب خریداران آپارتمان‌های نوساز در جریان معامله و انتقال سند واحد مسکونی خریداری شده با این وضعیت مواجه شده‌اند که متراژ قطعی آپارتمان که در سند تفکیکی و رسمی مربوط به ملک خریداری شده درج می‌شود با مساحتی که در زمان معامله از سوی فروشنده اعلام شده بود تفاوت دارد.

در چنین مواقعی این سوال برای خریداران و حتی برخی فروشندگان ایجاد می‌شود که تکلیف اضافه یا کسری متراژ واحد خریداری شده یا فروش رفته چیست؟آیا در چنین شرایطی طرفین حق فسخ قرارداد را دارند یا باید با پرداخت مابه التفاوت اختلاف ایجاد شده را جبران کنند؟ همچنین شرایط و نحوه محاسبه مابه‌التفاوت قیمت بر حسب متراژ فروخته شده، موضوع دیگری است که در بسیاری موارد منجر به بروز اختلاف میان خریدار و فروشنده می‌شود. کارشناسان حقوقی فعال در بخش مسکن و معاملات املاک مسکونی با اشاره به رواج بسیار زیاد پدیده اختلاف متراژ در معاملات آپارتمان‌های مسکونی به خصوص واحدهای نوساز یا آپارتمان‌های پیش‌فروش شده‌، با اشاره به عرف بازار مسکن و همچنین قانون پیش فروش ساختمان برای هرکدام از این دو حالت، دو راهکار متفاوت ارائه می‌کنند. به گفته آنان در اغلب معاملات خرید‌ و فروش واحدهای مسکونی بدون آنکه از سوی فروشنده قصد یا سوءنیتی وجود داشته باشد، متراژ اعلام شده برای فروش واحد مسکونی کمتر یا بیشتر از متراژ واقعی ملک به فروش می‌رسد؛ این در حالی است که در چنین شرایطی عملا خریدار در زمان تفکیک آپارتمان و انتقال سند متوجه می‌شود واحد خریداری شده از سوی او کوچک‌تر یا بزرگتر از آن چیزی است که فروشنده در زمان فروش به وی اعلام کرده است.

هرچند اختلاف متراژ معمولا در اغلب موارد کمتر از ۵ مترمربع است، اما در مواردی هم دیده می‌شود که این اختلاف با مساحت بیشتری همراه است.با این وجود موضوع اختلاف متراژ به خصوص در شهرهایی که قیمت مسکن در آنها زیاد است می‌تواند منجر به بروز مشکلات و اختلافات قابل توجه میان خریدار و فروشنده مسکن شود.این اختلافات در بسیاری موارد حتی در میان همه واحدهای «هم‌متراژ» در یک مجتمع مسکونی نیز قابل مشاهده است که به دلیل تفاوت در ضخامت مصالح به کار گرفته شده در نازک کاری یا اختلاف ضخامت گچ‌کاری در هریک از آپارتمان‌ها نسبت به دیگری می‌تواند منجر به اختلاف چند سانتی‌متری در هر یک از بخش‌های آپارتمان‌های مسکونی نسبت به سایر واحدهای مشابه در همان مجتمع شود.مجموع این اختلاف‌ها هر چند جزیی و اندک، اما می‌تواند منجر به کاهش یا افزایش رقم قابل ملاحظه‌ای در معاملات خرید و فروش مسکن شود.به‌عنوان مثال، در صورتی که یک واحد مسکونی ۵ مترمربع بیشتر از مساحت واقعی به فروش رفته باشد، با توجه به میانگین قیمت هرمترمربع مسکن در شهر تهران که هم اکنون حدود ۴ میلیون و۳۰۰ هزار تومان است خریدار باید مبلغ ۲۱ میلیون و۵۰۰ هزار تومان بابت متراژ اضافی پرداخت کند.

با درنظر گرفتن میانگین هرمترمربع قیمت مسکن در شهر تهران حتی اختلاف‌های چند سانتی‌متری هم باعث تحمیل هزینه‌های قابل‌توجه به خریدار می‌شود.هر سانتی‌متر آپارتمان در شهر تهران به‌طور متوسط ۴۳ هزار تومان ارزش دارد؛ به این ترتیب هر ۱۰۰ سانتی متر(یک متر)اختلاف مساحت به‌طور متوسط زیان ۴ میلیون و۳۰۰ هزار تومانی برای خریدار به همراه خواهد داشت که بعضا دو برابر هزینه‌ای است که خریدار بابت انجام معامله و تنظیم سند پرداخت می‌کند.کارشناسان حقوقی حوزه مسکن می‌گویند:با توجه به اینکه پدیده اختلاف متراژ، مشکلی شایع در بازار معاملات خرید و فروش مسکن محسوب می‌شود هم‌اکنون عرف مشخصی در این‌باره وجود دارد که خریداران و فروشندگان می‌توانند در صورت بروز چنین مشکلی برمبنای این عرف اقدام کنند. هرچند در «قانون پیش فروش ساختمان» تحت شرایطی به «حق فسخ قرارداد» از سوی پیش خریدار در صورت وجود اختلاف متراژ تا ۵ درصد و بیشتر نسبت به مساحت کل آپارتمان پیش خرید شده اشاره شده است اما در مورد آپارتمان‌های نوساز و آماده چنین عرفی در بازار مسکن وجود ندارد.

عرف فعلی بازار معاملات مسکن درخصوص جبران اختلاف متراژ در واحدهای معامله شده به این صورت است که در صورت وجود اختلاف متراژ و در شرایطی که متراژ واحد مسکونی خریداری شده کمتر از متراژ نهایی آپارتمان، اعلام و فروخته شده باشد، خریدار مابه التفاوت مبلغ خرید را در ازای هر مترمربع متراژ اضافی به قیمت «زمان خرید» محاسبه و به فروشنده پرداخت می‌کند. همچنین در صورتی که متراژ نهایی آپارتمان کمتر از متراژ اعلام شده ‌وفروخته شده به خریدار اشد، فروشنده مابه‌التفاوت متراژ را به قیمت «زمان فروش» محاسبه و به خریدار بازپرداخت می‌کند. هر چند در برخی موارد اختلاف متراژ براساس قیمت روز مسکن محاسبه و به خریدار یا فروشنده پرداخت می‌شود اما عرف فعلی بازار مسکن بازگرداندن یا پرداخت مبلغ اختلاف متراژ بر حسب «قیمت زمان انجام معامله» است.

در مورد معاملات پیش فروش مسکن نیز از آنجا که قانون پیش فروش ساختمان با رویکرد حمایت از پیش خریداران تنظیم شده است، با شرایط خاصی برای پیش خریداران در صورت وجود اختلاف متراژ حق فسخ معامله درنظر گرفته شده است. کارشناسان حقوقی در این‌باره می‌گویند: در قراردادهای پیش‌فروش ساختمان، معمولا موضوع معامله در زمان انعقاد آن وجود ندارد و توافق طرفین بر ساخت آن در آینده است. در نتیجه ممکن است مساحت ساختمان ایجاد شده با مساحت مورد توافق، اختلاف داشته باشد. گاه مساحت بیش از میزان تعیین شده در قرارداد است که قانونگذار در این خصوص بین فرضی که اضافه مساحت بیش از پنج یا تا پنج درصد باشد، به پیش‌خریدار حق داده قرارداد را فسخ کند. همچنین ممکن است مساحت ساختمان کمتر از میزانی باشد که در قرارداد بر آن توافق شده است. در این مورد نیز قانونگذار فرض کسر مساحت تا پنج درصد را از فرض کسر مساحت بیش از پنج درصد تفکیک و فقط در فرض دوم پیش‌خریدار را محق در فسخ قرارداد دانسته است. به علاوه در صورت فسخ، وی قیمت روز بنا را دریافت می‌کند. این در حالی است که در قراردادهای معمولی فروش مسکن نه تنها حق فسخ قرارداد در عرف وجود ندارد بلکه مابه التفاوت قیمت ناشی از اختلاف متراژ بر حسب قیمت زمان فروش یا قیمت زمان خرید برای خریدار یا فروشنده محاسبه و پرداخت می‌شود.

تسعیر ارز به زبان ساده !

تسعیر ارز

تسعیر ارز یکی از مسائل مهم اقتصادی و تجاری در تمام دنیاست. در کشورهای مختلف از طریق تسعیر ارز اثر تغییرات نرخ ارز در عملیات مالی و حسابداری شرکت‌ها و واحدهای تجاری بررسی و به صورت استاندارد در صورت‌های مالی آن‌ها منعکس می‌شود.

در کشور ما به دلیل بالا بودن نسبی نرخ تورم سالیانه و در نتیجه آن کاهش ارزش پول ملی، تقریبا همه واحدهای تجاری از جمله واحدهایی که به واردات یا صادرات می‌پردازند درگیر این مسأله‌اند. از آن جا شرکت‌های پذیرفته شده در بورس نیز جزء بزرگترین واحدهای تجاری کشور و به نوعی بخش مهمی از چرخه اقتصاد می‌باشند، توجه به این موضوع برای سرمایه‌گذاران این حوزه و حتی سایر بازارهای موازی الزامی است.

یک واحد تجاری فعالیت‌های خارجی خود را به دو صورت انجام می‌دهد. ممکن است معاملاتی به ارز انجام دهد یا عملیات خارجی داشته باشد. لذا قبل از بیان دقیق‌تر مفهوم تسعیر ارز لازم است که درباره‌ی این مفاهیم توضیحاتی ارائه شود.

تعریف ارز

ارز یا currency نوعی پول پذیرفته شده است که توسط دولت توزیع شده و مبادله کالا و خدمات با آن امکان‌پذیر است. هر کشوری ارز مخصوص به خود را دارد. در بعضی موارد برای مبادلات و معاملات تجاری لازم است از ارز رایج کشور مقابل یا ارزهای معتبر جهانی استفاده کرد. در مقاله “کجا سرمایه‌گذاری کنیم؟” به طور مفصل در مورد ارز و بازار ارز صحبت کرده‌ایم.

معاملات ارزی

به معاملاتی که در آن‌ها به‌جای ریال از ارز استفاده شود معاملات ارزی می‌گویند. برای مثال خرید یا فروش کالاها یا خدماتی که قرار است بهای آن‌ها به ارز پرداخت یا دریافت شود جزء معاملات ارزی هستند.

عملیات خارجی

به کلیه‌ی عملیات یک واحد تجاری فرعی، وابسته، یا شعبه‌ی دیگر واحد تجاری اصلی یا مشارکت با سایر واحدهای تجاری که در کشوری دیگر مستقر شده باشد را عملیات خارجی گفته می‌شود. در واقع به فعالیت‌ واحدهای مستقر در خارج از کشور برای یک شرکت داخلی، عملیات خارجی می‌گویند. مثلا اگر یک کارخانه تولیدی دارای شعبه یا واحدی در سایر کشورها باشد، به فعالیت آن‌ واحد یا شعبه در کشور مذکور عملیات خارجی می‌گویند.

واحد پول گزارشگری

واحد پولی که صورت‌های مالی بر اساس آن تنظیم می‌شود. مثلا در اکثر شرکت‌های ایرانی واحد پول گزارشگری ریال است.

نرخ تسعیر

نرخ تبدیل دو واحد پولی به یکدیگر را نرخ تسعیر ارز گویند. اما به دلیل این که تعیین نرخ لحظه‌ای ارز دشواری‌های خاص خود را دارد، معمولا به صورت تقریبی در بازه‌های زمانی مختلف مثل یک هفته یا یک ماه از میانگین نرخ ارز به عنوان نرخ تقریبی استفاده می‌شود. اما اگر نوسانات نرخ ارز شدید باشد، نمی‌توان به این میانگین اتکا کرد!

نحوه محاسبه تسعیر ارز

اگر عملیات مالی یک شرکت به ریال ثبت شود، باید تمام معاملات ارزی آن به ریال تبدیل شود. این تبدیل واحد پولی را تسعیر ارز می‌گوییم.

در فرهنگ دهخدا تسعیر، نرخ نهادن و قیمت گذاری معنا شده است.

در واقع با تسعیر ارز حسابدار بررسی می‌کند که نرخ تغییرات ارز چه تاثیری بر عملیات مالی گذاشته و آیا برای شرکت سودآور بوده است یا خیر!

تبدیل واحد پولی را تسعیر ارز می‌گوییم.

یک مثال ساده!

فرض کنید یک شرکت تولیدی ایرانی با شرکتی خارجی وارد معامله می‌شود. اگر پرداخت مدتی بعد از معامله صورت گیرد، نرخ ارز در زمان انجام معامله و زمان پرداخت تفاوت خواهد داشت.

برای مثال فرض کنید یک شرکت ایرانی کالایی را با قیمت ۱۰۰۰ دلار به یک شرکت خارجی می‌فروشد و در زمان امضای قرارداد نیز نرخ دلار ۴۰۰۰ تومان بوده است. پس معامله به صورت زیر ثبت می‌شود:

قیمت فروش کالا در قرارداد = قیمت کالا به دلار × نرخ دلار در زمان قرارداد

۴ میلیون تومان = ۴۰۰۰ تومان * ۱۰۰۰ دلار

پس از مدتی و در هنگام پرداخت شرکت خارجی قیمت دلار افزایش یافته و به ۱۲۰۰۰ تومان می‌رسد! در این صورت شرکت ایرانی به ازای هر کالا از محل افزایش نرخ ارز ۸ میلیون تومان دیگر هم سود می‌کند. در واقع قیمت فروش به‌صورت زیر ثبت می‌شود:

قیمت دریافتی فروش کالا = قیمت کالا به دلار × نرخ دلار در زمان پرداخت

۱۲ میلیون تومان = ۱۲۰۰۰ تومان * ۱۰۰۰ دلار

در این جا شرکت از محل تسعیر ارز ۸ میلیون تومان سود کرده است.

لذا به سود یا زیانی که حاصل از تغییر نرخ ارز در صورت‌های مالی باشد، سود یا زیان ناشی از تسعیر نرخ ارز می‌گویند.

روش‌های مختلف محاسبه تسعیر ارز

حسابداران معمولا به سه طریق تسعیر ارز را ثبت می‌کنند.

  1. در طول یک سال نرخ ارز را ثابت در نظر گرفته و معاملات شرکت را با آن نرخ ثبت می‌کنند. در انتهای سال مانده‌های ارز حاصل از معاملات را تسعیر کرده و سود و زیان حاصل از تسعیر ارز شرکت را محاسبه می‌کنند. این روش دقت محاسبات پایینی دارد، چون معمولا در طول یک سال ارز نوسانات زیادی دارد که در این روش درنظر گرفته ‌نمی‌شود.
  2. تسعیر یا به صورت ماهانه و یا در دوره‌ی مالی مشخص انجام می‌شود. در این روش در هر ماه یا در هر دوره مالی نرخ ارز بروز رسانی می‌شود و تسعیر بر اساس نرخ جدید محاسبه می‌شود.
  3. نوسانات نرخ ارز به صورت روزانه ثبت شده و عملیات تسعیر روزانه محاسبه می‌شود. این روش نسبت به دو روش قبل از دقت بیشتری برخوردار است.

چکیده مطلب:

در این مقاله سعی کردیم مفهوم تسعیر ارز و نحوه‌ی محاسبه‌ی آن را با چند مثال شرح دهیم. فهمیدیم که برای‌ ثبت معاملات‌ ارزی‌ و عملیات‌ خارجی‌ یک واحد تجاری‌ باید صورت‌های مالی‌ به‌ واحد پول‌ گزارشگری‌ (ریال‌) تسعیر شود و تاثیر تغییرات نرخ ارز بر عملیات مالی آن واحد‌ بررسی شود. امروزه بسیاری از عملیات‌های مالی با نرم‌افزارهای کاربردی راحت‌تر محاسبه می‌شوند اما برای حسابداران یا مدیران مالی شرکت‌ها و یا فعالان بازار سرمایه لازم است که با این مفاهیم پایه‌ای آشنا باشند تا بتوانند هر چه بهتر صورت‌های مالی را تحلیل و بررسی کنند.

نظرت درباره این مطلب چیه؟

میتونی از ۱ تا ۵ امتیاز بدی

میانگین نظرات / ۵. تعداد نظردهی:

اولین نفر شما هستید

۶۱ دیدگاه . دیدگاه تازه ای بنویسید

عالی بود فقط وقتی در بخشنامه بانک مرکزی مثلا در اسفند نرخ تسعیر برای گزارشگری مالی سال مالی منتهی به اسفند درج می‌شود این متوسط آن سال است یا فقط ماهانه اسفند ؟

سلام، وقتی صحبت از گزارش سال مالی هست قاعدتا آمار مربوط به سال هست.

امروز نرخ تسعیر ۲۰تمن اعلام کردند
آیا باعث افزایش قیمت دلار آزاد میشود؟

عاالی بود شیوا و رسا …سپاس فراوان

با سلام، مثالهایی که در اینجا اورده شده برای کالا است. فرض کنید برای اجرای پروژه ای سرمایه وارد کشور میشود. سرمایه گذار ارزی در قبال ارز واریزی به حساب سرمایه پذیر ایرانی چک ریالی بابت تضمین دریافت میکند. شرکت ایرانی سرمایه پذیر بواسطه نوسانات شدید نرخ ارز ورشکسته میشود. چک تضمین وجه ارزی در تاریخ مبادله چک به نرخ تسعیر روز واریز سرمایه گزار صلدر و بوی تسلیم شده است. استرداد وجه سرمایه گزاری با چه نرخی است؟ برای تاریخ ئقبل از توقف تکلیف روشن است ولی برای دوران پس از توقف ایا با همان نرخ تسعیر زمان مبادله چک است؟ تعبیر قانون تجارت ظاهرا چنین است . برای دوران سالهای ۸۲-۹۰ این فرمول و نوسانات ارز جواب میداد ولی با جهش نرخ ارز کارها بلاتکلیف باقی ماند و ورشکستگی ها امری عادی شد.

سلام ممنون از توضیحات کامل و شیوا
فقط یه سوال
سود ناشی از تسعیر رو آیا میشه به عنوان سود در نظر گرفت چون به هر حال بازرگان باید با ارز گرانتر همان کالا رو وارد کنه در واقع ارزش افزوده ای به دست نیامده

خیلی عالی و واضح، ممنون

ممنون ساده و کامل پاسخ دادید

سلام ممنون توضیحات ساده و شیوا بود ممنون

کاش ثبت ها رو به همراه مثال می زدید

بسیار روان و ساده توضیح دادید
سپاس برای توضیح هاتون

ممنون از شما . بسیار روان و کامل

خیلی سایت خوبی دارین ❤️❤️❤️

بالاخره فهمیدم😉
ممنون

تشکر از جناب عرفانیان و همکاران شما
بسیار شیوا شرح دادید .
لطفا اینگونه مطالب را بطور مستمر و بهمین رسایی بیان فرمایید . آرزوی موفییت

ممنون مطالب با مثالها مفهومی بود

عالی بود.به زبان ساده
سپاس

در ابتدا از تو ضیحات ساده و روان سپاسگزارم و عرض میکنم
نرخ تسعیر ارز به ۱۵۹۰۰ تغییر یافت

بسیار عالی و با مثالهای واضح و روشن بیان کردید سپاس فراوان مثالهای ساده و بسیار مفهومی بود تشکرفراوان

خیلی عالی بود واقعا جای تشکر داره

سلام خیلی ممنونم
عالی بود
اگه میشه باز هم درمورد تسعیر نرخ ارز
مطالبی هست عنوان کنید
ممنون میشم

سلام
من ۲ تا مقاله دیگه هم خونده بوده وخیلی پیچیده و عمیق توضیح داده بود که کامل متوجه نشدم ولی با یک بار خوندن مقاله شما هر کسی به راحتی متوجه مطالب میشه بهتر ار اون هم مثالهایی که مطرح کردید که به راحتی فهم مطلب کمک میکنه

خیلی خوب توضیح دادید ممنونم

سلام و سپاس از توضیحات شما به زبان ساده

درود و ادب.مطلبی که فرستادم در شبکه های مجازی دست به دست میشه.آیا واقعیته؟

دولت ومجلس اسلامی این روزها چراغ خاموش یک کلاه جدیدی سرمردم گذاشتن تقریبا هیچکس هم متوجه نشد . میدونید که در اثر تحریمها که کاغذ پاره ای بیش نیست فروش وصادرات نفت در یک سال گذشته از دوملیون وسیصد هزار بشکه به حدود پانصد هزار بشکه رسیده .در این مدت با بازی دادن مردم در بورس و مسکن ملی و امثالهم جبران قسمتی از این کم شدن درامد را نمودند .اما حالا که دیگر مردم متوجه این کلک دولت شده اند و تمایلی به سرمایه گداری در بورس و سایر بازارهای دروغی رو ندارند. در بودجه ۱۴۰۰ نرخ تسعیر ارز رو از ۴۲۰۰ تومن به ۱۷۵۰۰تومن افزایش دادند . یعنی کم شدن فروش نفت تا سطح یک چهارم گذشته را با چهار برابر کردن نرخ تسعیر ارز جبران کردند .میدانید به چه معنی است ؟ یعنی هر یک دلاری که از صادرات محصولات نفتی وپتروشیمی بدست دولت میرسید تبدیل ۴۲۰۰ تومن میشد . درسال اینده تبدیل به ۱۷۵۰۰ تومن میشه . باز میدونید یعنی چی ؟ یعنی کالاهایی که با قیمت ۴۲۰۰ تومن وارد میشد از سال آینده با قیمت ۱۷۵۰۰ تومن وارد میشه . باز میدونید یعنی چی ؟یعنی تورم ۴۱ درصدی به بالای ۱۶۰ درصد خواهد رسید . یعنی من وشما سال اینده قدرت خریدمون ۴۰۰ درصد کاهش پیدا میکنه . یعنی سال دیگه ما مردم ۴ برابر فقیرتر میشیم . و افزایش حقوقهایی که میگن ۲۵ درصد افزایش پیدا میکنه در برابر گرانی ۴۰۰ درصدی یعنی ۳۷۵ درصد دولت از جیب ملت دزدیده و برده

دوست عزیز. کمیسیون تلفیق مجلس، نرخ تسعیر را از ۴۲۰۰ به ۱۷۵۰۰ رسوند که اتفاقا تصمیم کاملا درستی بود. ارز ۴۲۰۰ در واقع توزیع رانت بود و فقط دلالها سود میکردند. روحانی خیلی بهش فشار اومده که چنینی نرخی برای تسعیر در کمیسیون تلفیق تصویب شده. حالا کالاها با قیمت ۱۷۵۰۰ وارد میشه، ولی در عوض، ما به التفاوت ارز ۴۲۰۰ و ارز ۱۷۵۰۰ را به عنوان یارانه، به خود مردم میدند.
ارز ۴۲۰۰ که معروف است به دلار جهانگیری، فروردین ۹۷ در دولت به تصویب رسید. یکی از اشتباه ترین تصمیمات دولت، تصویب ارز ۴۲۰۰ بود که فقط و فقط دلالها پولدار شدند، ولی مردم سر سفرشون سودی ازش نبردند.
اون چیزی که باعث تورم و گرانی های کمرشکن میشه، در واقع کسری بودجه هست که وقتی دولت با کمبود درآمد مواجه میشه، متوسل به استقراض از بانک مرکزی میشه. بانک مرکزی هم نقدینگی خلق میکنه و به دست دولت میده. خلق نقدینگی باعث کاهش ارزش ریال و کاهش قدرت خرید و در واقع همون گرونی میشه. پس این دو مفهوم را قاطی نکنید.

سلام…. دوست عزیز…. هرچند که دیر شده برای پاسخگویی…. ولی این چیزی که شمامیفرمابید…. اصلا امکان پذیر نیست…. دولت چراغ خاموش یارانه چندین قلم کالا رو حذف کرد…. بعد توقع دارید…. مابه التفاوت ۴۲۰۰تا ۱۷۵۰۰رو یارانه بدن به ملت؟؟؟؟؟؟

یارانت رو گرفتی شما ؟ ما که چیزی ندیدم از این مابه التفاوت. هه

دوست عزیز امروز ۲۱ خرداد ۱۴۰۱ است،نمیدونم این پیام رو میخونی یا نه، برای افراد جدید مینویسم که یارانه آزاد شد و ما مردم عادی فقیرتر از همیشه شدیم. میخوام ببینم هنوز همون نطر رو داری؟ دولت مابهتفاوت ۴۲۰۰ تا ۱۷۵۰۰ یا هرچقد اعلام کرد بهت پرداخت کرد؟ خوشبحالت پس، به ما ۳۰۰ تومن دادن و ماهیانه چندین برابر دزدیدن. فقط پول شیر خشک و پوشک بچه من دوبرابر شد، الباقی بماند

فارکس

فارکس یک بازار بین‌المللی و غیرمتمرکز برای تبادل ارز بوده و فعالان بسیاری دارد. فعالانی از جمله بانک‌ها، سرمایه‌گذاران بزرگ و تریدرها که به دنبال حفظ سرمایه خود و دست‌یابی به سود کوتاه یا بلندمدت هستند. نرخ تبادل ارز در این بازارها بنا به نظر بانک‌ها و سرمایه‌گذاران بزرگ تعیین می‌شود. چرا که این اشخاص بخش عمده‌ای از معاملات را به خود اختصاص داده‌اند. بازار فارکس در سال‌های اخیر توانسته است محبوبیت قابل توجهی را در ایران به خود اختصاص دهد. در همین راستا قصد داریم شما را با نحوه خرید و فروش در فارکس آشنا کنیم.

5 نتیجه برای "فارکس --- سرمایه‌گذاری --- مالی و سرمایه‌گذاری" با فیلترهای مشخص شده در مکتب‌خونه موجود است.

آموزش آموزش دوره جامع طراحی و ساخت ربات معامله‌گر خودکار در بازارهای مالی (از صفر تا صد) مکتب‌خونه

آموزش آموزش 5 ستاپ تخصصی در پرایس اکشن مکتب‌خونه

آموزش آموزش معامله‌گری در بازارهای جهانی (فارکس) مکتب‌خونه

آموزش ساخت ربات معامله‌گر با زبان MQL4 و MQL5 مکتب‌خونه

آموزش آموزش رایگان بازار فارکس مقدماتی مکتب‌خونه

باتوجه به شرایط اقتصادی حاکم در کشور ما و بیشتر کشورهای جهان، افراد همواره به دنبال راهی مطمئن به منظور سرمایه گذاری، مدیریت سرمایه و کسب درآمد هستند. به این منظور همواره بازارهای مالی به عنوان یک راهکار مفید به افراد معرفی می‌شود.

بازارهایی مثل بازار ارزهای دیجیتال، بازارهای بورس و. اولین راهکارهایی هستند که به همه ما پیشنهاد می‌شود. آگاهی از شرایط حاکم بر هریک از این بازارهای مالی اولین کاری است که به منظور کسب درآمد از این بازارهای مالی باید به آن دست پیدا کنیم.

یکی از مشهورترین و محبوب‌ترین بازارهای مالی در جهان بازار فارکس است. بازار فارکس به دلیل حجم معاملات و امکان کسب درآمدهای موجود در این بازار به یکی از پرطرفدارترین بازارهای مالی در تمام جهان تبدیل شده است. به همین جهت آموزش افتتاح حساب در فارکس، آموزش تحلیل تکنیکال و آموزش استراتژی‌های معاملاتی روز به روز مخاطبان بیشتری را به سمت خود می‌کشاند.

در ادامه این یادداشت سراغ ابعاد مختلف فارکس و آموزش فعالیت در فارکس از صفر رفته‌ایم. سوالاتی که این روزها ذهن مخاطبان ایرانی را درگیر کرده است مواردی همچون چگونگی معامله در فارکس، کاربرد فارکس در ایران، چگونگی عملکرد معامله گران فارکس و مواردی از این دست می‌باشد که در ادامه به صورت مرحله به مرحله به آن‌ها می‌پردازیم.

  • فارکس چیست؟
  • معامله در فارکس به چه معنی است؟
  • برخی از اصطلاحات رایج در فارکس
  • ورود به فارکس چگونه است؟
  • خرید و فروش در بازار فارکس
  • فارکس دمو چیست؟
  • دوره‌های آموزش فارکس

فارکس چیست؟

Foreign Exchange Market یا به طور مخفف «فارکس(FOREX)» در حالت کلی به عنوان بازار تبادل ارزهای خارجی شناخته می‌شود. شروع به کار فارکس به دهه هفتاد میلادی برمی‌گردد. از دهه هفتاد میلادی تا به امروز تغییرات عمده‌ای در این زمینه شکل گرفته است و امروز فارکس در اوج قدرت و محبوبیت قرار گرفته است تا جایی که امروزه بازار فارکس و بازار بورس نزدک به بزرگ‌ترین بازارهای مالی برای معامله‌گران تبدیل شده‌اند.

فارکس بزرگ‌ترین بازار مالی جهان است. بازار فارکس بازاری غیر متمرکز است و هیچ مرکز فیزیکی واحدی ندارد به همین دلیل معامله گران به کمک شبکه الکترونیکی(مثل اینترنت) ارزها را با یکدیگر معامله می‌کنند.

در بازار فارکس واحدهای پولی جهان، واحدهایی مانند دلار آمریکا، یورو و. مبادله می‌شوند و با توجه به تغییرات لحظه‌ای ارزش ارزهای گوناگون این بازار همواره درحال تغییر و به روز شدن است. با وجود اینکه ماهیت معاملات صورت گرفته در فارکس خارج از بورس OTC (Over the counter) است اما مراکز اصلی تجارت ارز در شهرهایی مثل لندن، نیویورک، توکیو، واشنگتن هستند و بانک‌ها از سراسر جهان در این معاملات سهیم می‌شوند.

تبادل ارزها در فارکس به معنی تبدیل یک ارز به ارزی دیگر است. این تبادل ارز به منظور کسب سود از تفاضل بین ارزش دو ارز انجام می‌شود. در بازار فارکس بنگاه‌های اقتصادی گوناگون مثل بانک‌ها، موسسات مالی، شرکت‌های بیمه، شرکت‌های صادرات و واردات و اشخاص ارزهای مختلف را معامله می‌کنند.

پس به طور خلاصه می‌توانیم این طور بیان کنیم:

« فارکس بزرگترین بازار مالی جهان است که در آن ارزهای مختلف با هم معامله می شوند.»

بازار فارکس به نحوی کار می‌کند که همه افراد می‌توانند در آن فعالیت داشته باشند؛ اما برای کسب درآمد از این بازار و خرید و فروش ارزهای مختلف نیاز است تا همه افراد در ابتدا دوره آموزش فارکس را بگذرانند.

معامله در فارکس به چه معنی است؟

معامله در فارکس به معنی خرید یک ارز و به طور همزمان فروش ارزی دیگر است. به این معنی که افرادی که وارد این بازار می‌شوند یک ارز را خریداری می‌کنند و در همان لحظه ارز دیگری را به فروش می‌رسانند. درآمدی که در این بین کسب می‌شود حاصل تفاضل بین ارزش دو ارزی است که در یک لحظه خریداری و فروخته می‌شوند.

ارزها در فارکس از طریق معامله‌گرها یا کارگزارن به صورت جفت ارز های مختلف معامله می‌شوند. به عنوان مثال یورو و دلار یا پوند و دلار!

با توجه به مطالبی که گفته شد معامله در فارکس در می‌توانیم در دو هدف بیان کنیم:

  • ابتدا در بالاترین قیمت بفروشید و سپس در پایین ترین قیمت خریداری کنید.
  • ابتدا در پایین‌ترین نرخ خریداری کنید و سپس در نرخ بالا بفروشید.

برخی از اصطلاحات رایج در بازار فارکس

برای فعالیت در بازار فارکس نیاز است تا با برخی از مهم‌ترین اصطلاحاتی که در این بازار مورد استفاده قرار می‌گیرد آشنا شویم:

  • جفت ارز ها: در فارکس ارزش هر ارز در قیاس با ارزی دیگر سنجیده می‌شود. به این تقابل بین دو ارز و مقایسه آن‌ها با هم جفت ارزها می‌گویند.
  • اسپرد (Spread): در forex همواره دو قیمت برای هر ارز موجود است. اولین مورد قیمتی است که شما می‌توانید با آن خرید انجام دهید و مورد دوم قیمتی است که شما می توانید با آن بفروشید. به تفاوت این دو قیمت اسپرد می گویند.
  • لات (Lot): لات به معنی حجمی است که هر فرد برای باز کردن معامله خود انتخاب می‌کند. به عبارت دیگر لات به معنی واحد ورود به معامله است. به این معنی که ما معامله خود را در وهله اول با دلار انجام نمی‌دهیم و این کار را با لات انجام می‌دهیم و به همین منظور به position size calculator نیاز داریم. مقدار لات به عنوان یک استاندارد در فارکس برابر با صد هزار واحد است.
  • سواپ (Swap): زمانی که کارگزاری‌ها خرید و فروش را انجام می‌دهند، معمولا این معامله در شبکه بانکی انجام می‌گیرد. با توجه به این که نرخ سود در کشورهای مختلف با متفاوت است، کارگزاری‌ مابه‌التفاوت نرخ سود معامله باز و در حال انجام را حساب می‌کند و سود و زیان آن را در معاملات لحاظ می‌کند. سواپ برای معاملاتی رخ می دهد که بیشتر از یک روز کاری طول بکشد و آن معامله را نبسته باشید.
  • لوریج (Leverage): لوریج ابزاری است که کارگزاران در اختیار افرادی که می‌خواهند خرید و فروش انجام دهند می‌گذارد تا به وسیله آن بتوانند حجم بیشتری از سهم یا ارز مورد نظر را با مبلغی کمتر در حساب خود معامله کنند.

ورود به فارکس چگونه است؟

پس از آشنایی با تعاریف اولیه و آشنایی با مفهوم فارکس و معامله در فارکس به عنوان گام بعدی به این سوال پاسخ می‌دهیم که برای ورود به فارکس باید از کجا شروع کنیم؛ یا اینکه باید چه کارهایی به این منظور انجام دهیم؟

  • انتخاب کارگزاری یا انتخاب بروکر: به عنوان اولین گام پس از آشنایی با تعاریف اولین، تمامی سرمایه گذاران باید پیش از هرکاری یک حساب کاربری ایجاد کنند و برای انجام این کار نیاز است تا یک کارگزاری یا بروکر را به عنوان واسطه انتخاب کنند. انتخاب بروکر موضوع مهمی است که باید با آن نیز آشنایی پیدا کنید چرا که در فارکس همه معالات از طریق کارگزاری‌ها یا بروکرها انجام می‌گیرد. انواع مختلفی از بروکرها وجود دارد که هرکدام از آن‌ها ویژگی‌های متفاوتی دارند. در زمان انتخاب بروکر باید به موضوعاتی مثل حق کمیسیون، امنیت بروکر، سهولت در واریز و برداشت و نوع پلتفرم مورد استفاده توجه کرد. بر طرفدارترین بروکرها بین کاربران ایرانی عبارتند از بروکر آلپاری alpari، هات فارکس و فارکس تایم.
  • نوع حساب: بعد از انتخاب کارگزاری یا انتخاب بروکر، سرمایه گذاران با توجه به نوع فعالیتی که دارند یکی از انواع حساب‌های موجود در این بازار را انتخاب می‌کنند. انواع حساب‌های فارکس عبارتند از: حساب استاندارد، حساب سهام، حساب PRO، حساب ارز دیجیتال
  • شارژ حساب: برای شارژ حساب فرد سرمایه‌گذار لازم است تا حساب کاربری خود نزد کارگزاری را شارژ کند و یوزر نیم (User Name) و پسورد خود را از بروکر دریافت کند. در این مرحله و پس از شارژ حساب فرد می‌تواند شروع به انجام معامله و فعالیت در فارکس کند.

خرید و فروش در بازار فارکس

برای خرید و فروش ارز در بازار فارکس لازم است تا مراحلی که تا اینجا گفته شده را مرحله به مرحله به انجام برسانید و پس از آن فعالیت خود در این بازار را آغاز کنید. معاملات در فارکس به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند. در ادامه به انواع این معاملات(Order) می‌پردازیم.

  • ورود در لحظه(Market Order): پس از ورود به حساب کاربری و شارژ حساب، سرمایه‌گذار اقدام به خرید و فروش یک جفت ارز می‌کند. هر فرد با ورود می‌تواند پس از ورود به حساب خود با انتخاب گزینه خرید یا فروش معامله خود را در همان لحظه انجام دهد. معمولا افرادی که تازه وارد بازار فارکس شده‌اند و به دنبال نوسان‌گیری یا سود کم با ریسک مطمئن هستند از این روش استفاده می‌کنند.
  • معاملات شرطی(Pending Order): معامله‌گران باتجربه‌تر از این روش استفاده می‌کنند. افرادی که به دنبال سودهای بزرگ‌تر هستند و می‌توانند ریسک بیشتری را متحمل شوند و خطر پذیری بیشتری در مواجه با سود و ضرر دارند. معاملات شرطی به دو دسته تقسیم می‌شوند:

1. دسته اول ورود با محدودیت (Limit order): در این معاملات سرمایه گذار شرایط بازار را پیش‌بینی می‌کند و معملات در آینده را بر روی یک قیمت مشخص ثبت می‌کند؛ در هنگامی که قیمت به مقدار پیش بینی شده که از قبل تعیین شده است برسد معامله به طور اتوماتیک انجام می‌شود.

2. دسته دوم Stop-Loss order: این روش به منظور جلوگیری از ایجاد ضررهای بیش از حد به وجود آمده است. در این روش سرمایه گذار روند صعودی یا نزولی را بیشتر از حد فعلی پیش بینی می‌کند و برای به دست آوردن سود زیاد یا جلوگیری از ضرر بیشتر با تعیین یک قیمت حدودی و ثبت آن، به محض رسیدن به قیمت تعیین شده، معامله انجام می‌شود.

فارکس دمو چیست؟

فارکس دمو در واقع شبیه سازی است که به کمک آن می‌توانید برای ورود به فارکس آماده‌تر شوید. حساب دمو فارکس ابزاری است که به شما این امکان را می‌دهد تا با ساخت حسابی مجازی شروع به استفاده از تحلیل‌های مختلف مثل تحلیل فاندمنتال کنید و به کمک انجام معاملات مجازی دانش‌خود را در یک محیط آزمایشی تمرین کنید و آموخته‌های خودتان را در شرایطی مشابه واقعیت به کار ببندید و به این وسیله خود را برای ورود به فارکس آماده کنید.

به کمک فارکس دمو می‌توانید نظریات مختلفی مثل نظریه امواج الیوت را در تحلیل‌های خود استفاده کنید و نتیجه هر تحلیل را مشاهده نمایید.

دوره آموزش فارکس

برای آشنایی بیشتر با بازار فارکس و یادگیری اصولی مراحل ورود به فارکس می‌توانید از دوره‌ آموزش فارکس صفرتاصد مکتب‌خونه استفاده کنید و کمک این دوره تمامی مراحل حضور و فعالیت در بازار فارکس را به کامل‌ترین شیوه و با روش درس و اصولی یاد بگیرید. این دوره به شما کمک می‌کند ضمن آشنایی با همه اصطلاحات موجود در بازار فارکس، بهترین نتیجه را در ادامه فعالیت خود در بازار فارکس داشته باشید.

خیار غبن در معامله و شرایط و ویژگی های آن

خیار واژه ای عربی می باشد که به معنای اختیار داشتن است.عقود در یک تقسیم بندی یا لازم هستند و یا جایز،عقود جایز را می توان هر زمان برهم زد اما در خصوص عقود لازم وضع اینگونه نمی باشد و برای برهم زد نیاز به اقاله یا فسخ از طریق خیارات نیاز هست.خیار غبن یکی از عنوان خیارات مصرح در قانون مدنی می باشد که به طرف مغبون این اجازه را می دهد که نحوه انجام معاملات مابه التفاوت معامله را فسخ کند.افراد در معاملات خود در بنگاه های املاک و دفاتر اسناد ممکن است این خیار را ساقط نمایند و یا اینکه فقط به اسقاط کافه خیارات بسنده کنند و خیار غبن فاحش را برای خود محفوظ بدارند.در این مقاله در خصوص خیار غبن ،ویژگی های این خیار ،شرایط و طریقه اعمال آن خواهیم پرداخت.

خیار غبن چیست؟

خیار غبن چیست؟

خیار به معنای اختیار داشتن می باشد و براساس این اختیار می توان عقد لازم را فسخ کرد .غبن نیز به معنای فریب دادن و گول زدن می باشد.وقتی در معاملات از غبن صحبت می کنیم به این معنا است که یکی از طرفین معامله فریب خورده است و از طریق این فریب دچار ضرر و زیان شده است بنابراین برای جبران این ضرر اختیار فسخ معامله با او می باشد. در غبن ،غابن مال را به قیمت فراتر از ارزش واقعی به مغبون می فروشد.
براساس ماده ۴۱۶ قانون مدنی : هر یک از متعاملین که در معامله غبن فاحش داشته باشد بعد از علم به غبن می تواند معامله را فسخ کند.
غبن به معنای ضرر و زیان می باشد و فردی را که زیان دیده است را مغبون و طرف مقابل را غابن می نامند.

انواع خیار غبن در معامله

غبن در معامله ممکن است جزئی باشد و یا فاحش و یا افحش .در غبن جزئی مغبون ضرر قابل توجهی نکرده است و می توان از آن چشم گوشی کرد اما در غبن فاحش ارزش مورد معامه خیل پایین تر از ارزش واقعی آن می باشد برای همین نمی توان به راحتی از کنار ان گذشت و ضرر و زیانی که به مغبون وارد می شود را نادیده گرفت.
براساس ماده ۴۱۷ اصلاحی قانون مدنی : غبن در صورتی فاحش است که عرفاً قابل مسامحه نباشد. نظر به اینکه اصل بر لزوم قرار داد است مدعی غبن باید فاحش بودن آن را ثابت کند و در صورت بروز اختلاف قضات، با بررسی جمیع جوانب و وضعیت مالی طرفین قرارداد و شرایط انعقاد معامله و … تشخیص می دهند که غبن فاحش است یا خیر. که در همین رابطه ماده ۴۱۹ قانون مدنی بیان می دارد: در تعیین مقدار غبن شرایط معامله نیز باید منظور گردد.
اما غبن افحش فراتر از غبن فاحش می باشد و تفاوت قیمت با ارزش واقعی مورد معامله چندین برابر می باشد.غبن فاحش و افحش بسیار دارای اهمیت می باشد به نحوی که با اسقاط کافه خیارات ،این دو به قوت خود باقی هستند مگر اینکه به صورت مصرح این خیار ساقط شود.

ویژگی های خیار غبن

خیار غبن دارای ویژگی هایی می باشد که در ادامه به آنها می پردازیم:

  • خیار غبن فقط مختص بایع یا فقط مختص به مشتری نمی باشد و هریک از طرفین که در معامله مغبون بشوند می توانند با استناد به این خیار معامله را برهم بزنند.
  • خیار غبن برخلاف خیار مجلس،خیار حیوان و خبار تاخیر ثمن که مختص عقد بیع می باشند ،فقط اختصاص به عقد بیع ندارد و در سایر عقود نیز می توان به استناد خیار غبن معامله را فسخ نمود.
  • خیار غبن در عقود رایگان اثری ندارد زیرا این عقود غیر معوض بوده و اساس این عقود بر مسامحه است.
  • در صورتی خیار غبن قابل اعمال می باشد که ضرر عرفا قابل چشم پوشی نباشد با توجه به ماده 417 قانون مدنی به غبنی که عرفا قابل نادیده گرفتن نباشد، غبن فاحش گفته می‌شود. لازم به ذکر است که غبن فاحش باید به گونه‌ای باشد که ضرر و زیان فاحش یکی از طرفین معامله را به دنبال داشته باشد. در چنین شرایطی طرف معامله متضرر خیار غبن خواهد داشت.
  • خیار غبن خیار طرفینی می باشد و ممکن است در معامله هردو طرف قرارداد مغبون شده باشند بنابراین هردو آنها اختیار فسخ معامله را دارند.

شرایط اعمال خیار غبن

شرایط اعمال خیار غبن

خیارات ممکن است فوری باشند یا غیرفوری،خیارغبن از جمله خیاراتی می باشد که پس از اینکه صاحب حق خیار به آن علم پیدا کرد باید فورا نسبت به اعمال خیار اقدام کند وگرنه در صورت تاخیر در اجرای خیار ،حق او برای برهم زدن معامله ساقط خواهد شد.
بر اساس ماده ۴۲۰ قانون مدنی خیار غبن، یک خیار فوری محسوب می‌شود و باید پس از مطلع شدن از آن به سرعت آن را اجرا کرد. اما سوال اینجاست که شرایط خیار غبن چیست و تا چه زمانی باید اجرا شود؟
مغبون باید بعد از آگاهی از غبن، ظرف مدت معقولی که از نظر عرف مغایر با فوریت نباشد اقدام به اعمال خیار کند، ‌گذر زمان با آگاهی از غبن موجب سقوط آن می‌شود.
نکته:اگر مغبون قبل از انجام معامله از قبل مطلع باشد و با آگاهی از غبن به معامله سوق پیدا کند ،ادعای غبن از طرف او بعد از انجام معامله قابل قبول نمی باشد.
نکته:اگر مغبون هنگام معامله از قیمت مورد معامله اطلاع داشته باشد و با آگاهی از قیمت آن اقدام به معامله کند، اختیار فسخ معامله را نخواهد داشت.
بنابراین اثبات خیار به سبب غبن، منوط به تحقق دو شرط می باشد:

  1. جهل مغبون به قیمت واقعی در زمان عقد:بنابراین اگر مغبون در زمان عقد یا قبل از انجام عقد آگاه به قیمت وافعی باشد و با آگاهی تن به چنین معامله بدهد اختیار فسخ را نخواهد داشت.
  2. غبن فاحش یا افحش :بنابراین اگر غبن مغبون ناچیز بوده و قابل چشم پوشی باشد نمی تواند از خیار غبن استفاده کند.

طریقه اعمال خیار غبن در قراردادها

مغبون شدن و فریب خوردن مختص عقود معوض و مغابنه ای می باشد.در عقود غیرمعوض و رایگان که برمبنای مسامحه می باشند خیارغبن جاری نمی شود.به همین منظور در معاملات معوض در صورت وجود نابرابری و عدم تعادل ارزش معاوضه، برای جبران آثار ناشی از نبود تعادل بین عوضین، به متضرر اختیار داده شده است که معامله را فسخ کند و یا به همان نحو آن را قبول کند. قانون مدنی در مواد 416 تا 421 به خیار غبن پرداخته است و به مغبون حق انتخاب در فسخ یا قبول معامله با رد مابه التفاوت را داده است.
کسی در معامله متحمل ضرری شده باشد اعم از اینکه فروشنده باشد یا خریدار،برای جبران ضرری که بر او وارد شده است می تواند با اعمال خیار معامله را فسخ کند به همین منظور فرد مغبون با ارسال اظهارنامه به طرف مقابل خواستار برگرداندن وجه یا مال پرداختی خود می شود اگر ارسال اظهارنامه ثمره ای در اعاده به وضع سابق را حاصل نکرد مغبون می بایست دادخواسنی مبنبی بر فسخ معامله و بازگشت ثمن یا مثمن را تنظیم کند و از طریق سامانه ثنا به ثبت برساند و پس از ثبت در سامانه دادخواست خود را به همراه مدارک و مستندات جهت پیگیری قضایی به دفتر دادگاه ارائه دهد..

تفاوت خیار غبن و خیار تدلیس

خیار غبن مربوط به مغبونی است که بدون آگاهی از ارزش واقعی مورد معامله در قیمت دچار ضرر و زیان شده است و به همین منظور برای جبران ضرر قانونگذار به او اختیار فسخ را داده است. اما خیار تدلیس ، مربوط به حالتی است که طرف معامله عیب مورد معامله را پنهان کندیا صفت و کمالی فراتر از حد واقعی را ذکر کندو مبیع را بهتر از حالت واقعی نشان بدهد در این حالت برای طرف مقابل که از این ظاهرنمایی متحمل ضرر شده است اختیار فسخ وجود دارد.
به زبان ساده تفاوت خیار غبن و خیار تدلیس در نوع آن است، خیار غبن ضرر در معامله را شامل می شود و خیار تدلیس مربوط به عیب های پوشانده شدۀ مال است.
نکته:خیار غبن و خیار تدلیس هردو خیار فوری می باشند و پس از علم به آنها باید فورا اعمال شوند وگرنه حق دارنده آنها ساقط می شود.

تفاوت خیار غبن فاحش و افحش

تفاوت خیار غبن فاحش و افحش

غبن یا فاحش است یا افحش و مراد ضرری است که از نظر عرف قابل پذیرش و مسامحه چشم پوشی نباشد و معمولا توسط کارشناسان رسمی دادگستری قابل تشخیص است.بنابراین غبن ناچیز و جزئی سبب اعمال خیار فسخ نیست.خیار غبن فاحش و افحش باهم متفاوت می باشند و تفاوت آنها در درجه ضرر و تفاوت قیمت و ارزش می باشد به این معنا که در غبن افحش تفاوت ارزش و قیمت چندبرابر بیشتر از غبن فاحش می باشد.در غبن افحش ضرر به حدی است که هر فرد عاقلی اگر متوجه آن باشد تن به معامله نخواهد داد.

اسقاط حق خیار غبن

خیار غبن حقی است که به محض فریب و غبن به مغبون داده می شود و این حق با دادن مابه التفاوت از سوی غابن زائل نمی شود مگر اینکه مغبون به این پرداخت راضی باشد و آن را قبول کند.
براساس ماده ۴۲۱ قانون مدنی، اگر شخصی که طرف معاملۀ خود را متضرر کرده است،‌ تفاوت قیمت را به شخص متضرر بدهد، خیار غبن از بین نمی‌رود.
لازم به ذکر است که اسقاط کافه خیارات باعث زائل و ساقط شدن خیار فسخ نمی شود مگر اینکه اسقاط خیار غبن فاحض یا افحش تصریح گردد.

فوریت در خیار غبن

فوریت یعنی در اولین فرصت ممکن و در زمانی که انسان عرفا در آن شرایط کاری را فوری انجام می دهد بنابراین فوریت در اعمال خیار مبنایی عرفی دارد. خیار هم حقی است که به یکی یا هر دو طرف معامله داده می شود تا بتواند قراردادی که به واسطه آن متحمل ضرر شده است را فسخ کند . فوریت اعمال خیارات یعنی اینکه هر کدام از طرفین قرارداد که حق اعمال خیار را دارد ، به محض اطلاع از شرایط باید اقدام به استفاده از حق خود کند.
برساس ماده 416 قانون مدنی :کسی که فریب خورده است بعد از علم به غبن می تواند معامله را فسخ کند . هم چنین در ماده 420 آمده است که فرد فریب خورده باید فورا بعد از اینکه متوجه فریب شد اقدام به اعمال خیارکند . بنابراین کسی که در معامله ای فریب بخورد باید بلافاصله بعد از اینکه متوجه این موضوع شد فورا اقدام کند و اگر این کار را به تعویق بیاندازد ، دیگر حق فسخ معامله را برمبنای خیار نخواهد داشت . در اصطلاح حقوقی زمان اعمال خیار غبن بعد از علم به غبن ، فوری است .

به چه افرادی مغبون و مغبون کننده گفته می شود؟

به کسی که در معامله به خاطر وجود غبن و فریب طرف معامله متحمل ضرر و زیان می شود، مغبون گفته می‌شود. در مقابل به کسی سبب ایجاد ضرر به طرف مقابل می شود و حیله و فریب به کار می برد که ارزش واقعی معامله را پنهان کند و به دروغ ارزشی فراتر را نشان می دهد غابن یا مغبون کننده گفته می‌شود.

آیا خیاز غبن در صلح هم جاری است؟

آیا خیاز غبن در صلح هم جاری است؟

براساس قانون مدنی صلح بر دو قسم می باشد یا صلح در مقام تنازع می باشد یا صلح در مقام معاملات.صلحی که در مقام رفع تنازع می باشد و اساس آن سازش است باتوجه به اینکه مسامحه ای می باشد خیار غبن در آن راه ندارد اما صلح در مقام معاملات و صلح در مقام بیع درست است که بیع به معنای واقعی نمی باشد و احکام اختصاصی بیع را ندارد اما این به معنای این نیست که در این نوع صلح خیار غبن راه نداشته باشد زیرا چنین صلحی مغابنه ای می باشد.

آیا در عبارت اسقاط کافه خیارات باعث اسقاط خیار غبن است؟

اسقاط به معنای ساقط کردن و کافه خیارات به معنای تمام می باشد و اسقاط کافه خیارات به معنای ساقط کردن تمام خیارات می باشدبا اسقاط کافه خیارات خیارغبن فاحش ساقط نمی شود مگر اینکه به صورت مصرح چنین خیاری ساقط شود در این حالت بعد از اسقاط کافه خیارت عبارت ولو بن فاحش می آید.اسقاط غبن فاحش به معنای غبن واضح و آشکار و غیر قابل چشم پوشی می باشد.، پذیرش این جمله در قراردادها گاهی موجبات ضرر و زیان را برای افراد فراهم می آورد. با پذیرش اسقاط کافه خیارات ولو خیار غبن هرچند فاحش یعنی شما می پذیرید حتی اگر به صورت واضح و آشکار و مسلم در این قرارداد ضرر کردم باز هم حق فسخ معامله را ندارم. از این رو بهتر است بدانید که این جمله، کاملا به ضرر خریدار است و باید در پذیرش آن احتیاط کرد.
در کنار لغت فاحش که به معنای مسلم، آشکار و زیاد است، لغت افحش نیز وجود دارد که به معنای آشکارتر، واضح تر، زیادتر است. گاهی ما در قرارداد خیار غبن فاحش را ساقط می کنیم اما چنانچه خسارت بسیار زیاد یا به عبارتی افحش باشد در صورت اثبات، حق برهم ردن معامله را خواهیم داشت اما گاهی در عقود جمله "بالاسقاط کافه خیارات ولو خیار غبن فاحشا کان او افحش" نیز قید می شود و این بدین معناست که فرد با پذیرش آن می پذیرد حتی اگر خسارت چندین برابر حد معمول بود هم باز نتواند اقدام به فسخ یکجانبه قراداد نماید.
بنابراین بهتر است قبل از امضای قرارداد در خصوص مندرجات قراداد آگاهی لازم را پیدا کنید و بی گدار به آب نزنید زیرا عواقب جبران ناپذیری برای شما خواهد داشت.

آیا با پرداخت تفاوت قیمت خیار غبن ساقط می شود؟

فردی که غابن معامله می باشد ممکن است به مغبون مراجعه کند و تفاوت قیمت را به او بپردازد تا مغبون از حق خودش بگذردو معامله را فسخ نکند،سوال این است که در این صورت مغبون مکلف به قبول تفاوت قیمت می باشد و باید تفاوت قیمت را قبول کند و دیگر اختیار فسخ خود را از دست بدهد؟یا اینکه چنین حقی برای مغبون همچنان پابرجاست؟
درست است که با دادن تفاوت قیمت از سوی غابن دیگر ضرری وجود ندارد اما باید دانست که این حق فسخ برای مغبون با غبن به وجود می آید و دادن تفاوت قیمت سبب اسقاط حق خیار نخواهد شد مگر اینکه مغبون تفاوت قیمت را بپذیرد و به نحو ارادی از خیار خود عدول کند.
براساس ماده421 قانون مدنی :اگرکسی که طرف خودرامغبون کرده است تفاوت قیمت رابدهد خیارغبن ساقط نمی شودمگراینکه مغبون به اخذ تفاوت قیمت راضی گردد .

برای جبران خسارات خود پس از فریب در عقد قرارداد خیار غبن چه باید کرد؟

در صورتی که فردی به واسطه غبن طرف معامله دچار ضرر و زیان شود می بایست پس از اینکه از این امر مطلع شد فورا نسبت به اعمال خیار فسخ اقدام نماید به همین منظور می بایست با راسال اظهارنامه به طرف مقابل از او بخواهد که ثمن یا مثمن را به او تحویل بدهد اگر طرف مقابل با ارسال اظهارنامه نسبت به اعاده به حالت سابق اقدام نکرد مغبون می بایست با تنظیم دادخواست و ثبت آن در سامانه ثنا طرح دعوی تحت عنوان فسخ قرارداد به استناد غبن و استرداد ثمن معامله یا مثمن بنماید.
سخن پایانی
خیارغبن یکی از انواع خیارات مصرح در قانون مدنی می باشد این خیار مختص عقذ بیع نمی باشد و در تمامی معاملاتی که غیرمسامحه ای و معوض می باشند راه دارد.خیار غبن از جمله خیارات فوری می باشد به این معنا که مغبون بلافاصله پس از اطلاع می بایست نسبت به فسخ اقدام نماید وگرنه خیار او ساقط خواهد شد و نمی تواند معامله را فسخ کند.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.